“Little Chief Winterburn” · Enoch Cree Nation · Second World War
Albert B. Ward kî-ohtcîw Maskêkow-otaskîhk owârd owâhkômâkanisah kâ-kistêyitâkosinik, wîyawâw okâ-ayâcimowiniwâw sôhkih kî-asitê-mâmaw-asikanam oyîh-nîkânêwin ômâ askiy. Winterburn itêhkê, Albert kî-masinahâsow simâkanisîwihkâsow nîso-nôtinikêwinihk mîna kî-atuskêw Private M/16617 ômâ 1st Battalion, Edmonton Regiment, kâ-kî-wîcihiwêt nîkân-paskêkin kânata simâkanisak.
Albert B. Ward était issu de la prestigieuse famille Ward de la Nation crie d’Enoch, dont l’histoire est profondément liée à des générations de leadership au sein de la Nation. Originaire de la région de Winterburn, Albert s’est enrôlé pendant la Seconde Guerre mondiale et a servi comme soldat sous le matricule M/16617 au sein du 1er Bataillon de l’Edmonton Regiment, qui faisait partie de la Première Division de l’Armée canadienne.
Mêkwâc simâkanisak kâ-kî-wîc-atuskêmât, Ward kî-wîh-nih-kiskêyitâkosiw “Little Chief.” Kâ-kî-ayâki nôtinikêwin mazina-pasa-kewinah England askiy pimi-kawn-waw-pah-tamahk ômâ wîhowin kâ-kî-masinahikêcik simâkanisak wîyawâw. Pêyak mazina-pasa-kewin kiskêyitamôwêw wîya Eastbourne England askiy, kotak mâka wâpamêw Ward kâ-apît wîci-simâkanisah, mihtcetwâw masinahikâtêw “Little Chief” Ward.
Parmi les soldats qui ont servi à ses côtés, Ward était connu sous le nom de « Little Chief » (Petit Chef). Des photographies de guerre ayant survécu, prises en Angleterre, préservent ce nom dans les légendes manuscrites par les soldats eux-mêmes. Une photo l’identifie à Eastbourne, en Angleterre, tandis qu’une autre montre Ward assis avec un groupe de camarades soldats, portant à nouveau la mention « Little Chief » Ward.
Albert kî-pimi-nihtâ-wîcêwên oyîh-nêhiyaw-itâsowin mîna itâpatisiwin âgamaskiy. Mêkwâc 1943 pipona, acimowin-masinahikan kî-itwêmakan mazina-pasa-kewin kâ-isiyîhkâtêk “Little Chief Winterburn” kî-itwêmakan Edmonton Journal omasinahikanihk, kâ-wâpamat Pte. A. B. Ward mêkwâc onêhiyaw-wêyân. Ômâ acimowin kî-wîhtam, tawn-taw kâ-kî-itêyitahk wîci-askiy-ininiwak Britain askiy nêhiyaw-itâpatisiwin mîna nîmihitowin, Ward kî-kiskino-hamawêw mihtcet ininiwak ômâ nêhiyaw-itâsowin ôta North America askiy.
Albert a également transporté son identité et sa culture autochtones avec lui outre-mer. En 1943, un article de guerre rapportait qu’une photographie de « Little Chief Winterburn » était parue dans l’Edmonton Journal, montrant le soldat A. B. Ward en tenue traditionnelle. L’article expliquait que, les habitants de Grande-Bretagne manifestant un vif intérêt pour les coutumes et les danses autochtones, Ward donnait des conférences à des groupes sur les traditions des peuples autochtones d’Amérique du Nord.
Kâ-kî-ayâki nôtinikêwin mazina-pasa-kewinah nîso-paskêkin kawn-waw-pah-tamahk pêyak ininiw: Albert Ward kânata simâkanis mîna Albert Ward nêhiyaw ininiw Maskêkow-otaskîhk, pimi-kawn-waw-pah-tamahk simâkanisîw-atuskêwin mîna onêhiyaw-itâsowin mihtcet-kik-it-away-skan ôhtci kîkihk.
Ses photographies de guerre préservées capturent deux facettes du même homme : Albert Ward le soldat canadien et Albert Ward l’homme autochtone de la Nation crie d’Enoch, portant à la fois son service militaire et son identité culturelle à des milliers de kilomètres de chez lui.
Ward kî-pimâtisiw nôtinikêwinihk ôhtci mîna kî-pê-kîwêw Alberta askiy. Nîh-kî-nakatam opimâtisiwin âcimowin kî-wîhtamw wîya kî-atuskêw âgamaskiy nîkân-paskêkin kânata simâkanisak mîna kî-ayâw Maskêkow-otaskîhk, Winterburn mêkwâc kâ-kî-nipahik kîsikâw jan-23, 1987 pipona, nîsitanaw-kêkâmitâtahp pipona opimâtisiwin.
Ward a survécu à la guerre et est revenu en Alberta. Sa notice nécrologique indique qu’il avait servi outre-mer au sein de la Première Division de l’Armée canadienne et qu’il vivait sur la réserve d’Enoch, à Winterburn, lorsqu’il est décédé le 23 janvier 1987, à l’âge de 68 ans.
Albert “Little Chief” Ward owâcimowin sôhkih kî-asitê-mâmaw-asikanam ômâ Maskêkow-otaskîhk mîna nôtinikêwin âcimowin Loyal Edmonton Regiment — ômâ itâpatisiwin pimi-nîso-kiskêyihkâtêw ômâ Regiment omasinahikanisa nôtinikêwin, mazina-pasa-kewinah kâ-kî-osihtâcik simâkanisak kâ-kî-wîc-atuskêmât, mîna ômâ nêhiyaw-kiskêyitamowin kâ-kî-kiskino-hamawât mêkwâc kâ-ayât âgamaskiy.
L’histoire d’Albert « Little Chief » Ward crée un lien direct entre la Nation crie d’Enoch et l’histoire militaire du Loyal Edmonton Regiment — un lien préservé dans les propres archives de guerre du Régiment, dans les photographies prises par les hommes qui ont servi à ses côtés, et dans le savoir culturel qu’il a partagé pendant son séjour outre-mer.




